Yatırım Fonlarına İlişkin Esaslar Tebliği (“III-52.1)’nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (III-52.1.e) 1 Mart 2024 tarihli ve 32476 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. İlgili değişikliklere ilişkin hususlar aşağıda detaylarıyla açıklanmaktadır.

Serbest fonlar, portföylerinde yer alacak yatırım araçları ve stratejileri ile risk limitlerine ilişkin sınırlamalara tabi olmadan yönetilebilmesi, yalnızca nitelikli yatırımcılara satılması gibi nedenlerle katılma payları halka satılan diğer fonlardan farklılaşmaktadır. Bu kapsamda farklılaşan serbest fonların fon bilgilendirme dokümanlarının sadeleştirilmesinin yararlı olacağı, başvuru süreçlerinin etkin ve pratik şekilde yürütülmesinin önünü açacağı kabulüyle Sermaye Piyasası Kurulu’nca (“Kurul”) III-52.1 sayılı Tebliğ’in muhtelif maddelerinde başta yatırım stratejileri, riskler, sınırlamalar, gelir ve gider farkının katılma payı sahiplerine aktarılması esasları olmak üzere serbest fonlara ilişkin fon bilgilendirme dokümanlarında yer alması gereken birtakım hususların fon bilgilendirme dokümanları yerine serbest fonların Kamuoyu Aydınlatma Platformu (“KAP”) sayfalarında yayımlanmasını zorunlu kılan Yatırım Fonlarına İlişkin Esaslar Tebliği’nde (“Tebliğ”) Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (III-52.1.e) yürürlüğe konulmuştur. Bu kapsamda söz konusu değişiklikleri “İzahname Standardında Gerçekleştirilen Değişiklikler” ve “KAP’ta Duyurulması Öngörülen Diğer Hususlar” olarak iki alt başlık halinde değerlendirmek mümkündür.

A. İzahname Standardında Gerçekleştirilen Değişiklikler

III-52.1.e sayılı Tebliğ ile yapılan ana değişiklik, bütün yatırım fonlarının izahnamelerinde yer alması Kurulca beklenen bazı unsurların serbest fonlar bakımından izahname kapsamından çıkarılarak izahname formatında sadeleştirmeye gidilmesidir. Bu kapsamda,

• Serbest fonlara ilişkin izahnamelerde sadece fonun unvanı, türü, süresi; kurucunun, yöneticinin ve portföy saklayıcısının unvanı ve adresleri ile fon malvarlığından yapılabilecek harcamalara (saklama, kurul ücreti, portföy yönetim ücreti, vergi resim harçlar vb.) ilişkin esaslara yer verilecektir. Buna göre değişiklik öncesi dönemde diğer fon türlerinde olduğu gibi serbest fonlar için de izahnamede asgari unsurlar olarak yer alması gerektiği belirtilen;

• • Fonun portföy yöneticileri ve kurucunun yönetim kurulu üyelerine ilişkin bilgi,
  • Fonun yatırım stratejisi, amacı, yatırım sınırlamaları ve risklerine ilişkin esaslar;
  • Dışarıdan alınan hizmetlere ilişkin bilgi,
  • Katılma paylarının alım satımına ilişkin usul ve esaslar,
  • Portföyün yönetimine ve saklanmasına ilişkin esaslar,
  • Portföyün değerlemesine ilişkin esaslar,
  • Fon gelir gider farkının katılma payı sahiplerine aktarılmasına ilişkin esaslar,
  • Fona katılma ve fondan ayrılma şartları,
  • Fonun tasfiye şekli,
  • Şemsiye fon içtüzüğü ve finansal raporların nereden temin edilebileceği ile
  • Fonun denetimini yapacak kuruluşa ilişkin açıklamalar,

düzenlenecek yeni serbest fon izahnamelerinde bulunamayacak ve fon KAP sayfasında duyurulacaktır. Bununla birlikte fonun yatırım stratejisi, yatırım amacı, yatırım sınırlamaları, riskleri, katılma paylarının alım satımı, fona katılma ve fondan ayrılma şartları, fon yönetim ücreti ve risk limitlerinin artırılmasının yanı sıra fonların belirli dönemler içindeki getirilerinin mukayese edilmesi için kullanılan karşılaştırma ölçütü veya eşik değerin belirlenme esaslarına ilişkin bilgilerde yapılacak değişikliklerin, ilgili değişikliğin yürürlük tarihinden en az 30 gün öncesinde fonun KAP sayfasında ilan edilmesi gerekmektedir. Ancak karşılaştırma ölçütü veya eşik değer; fon dönüşümü halleri istisna teşkil etmek üzere yalnızca izleyen hesap döneminin başından itibaren geçerli olmak üzere değiştirilebilecektir.

• Kapsamı genişletilen ve fon bilgilendirme dokümanlarında yer alması öngörülen pek çok hususun KAP sayfasında ilan edilmesine dönük değişiklikler paralelinde fon kurucusunun KAP sayfasında ilan edilen bilgilerin doğruluğundan, güncelliğinden mevzuata uyumundan, içtüzük ve izahname ile tutarlılığından sorumlu olacağı düzenlenmiştir.
• Ayrıca Tebliğe eklenen Geçici Madde 4 ile; yeniden belirlenen izahname standartlarına halihazırda izahnamesi onaylanmış serbest fonların uyumlulaştırılmasının ihtiyari olduğu vurgulanmış, uyum sağlayacak olan serbest fonlar için ise gerekli kapsam değişiklikleri Kurulun onayı aranmaksızın yapılabilecek, fonun KAP sayfasında ve fon kurucusunun resmi internet sitesinde duyurulacaktır. Yapılan değişikliklere ilişkin duyurularda izahname değişiklikleri bakımından geçerli olan, her takvim yıl sonunu izleyen altı iş günü içinde toplu olarak Kurula bildirimde bulunulması kuralına uyulacak ve Kurul bu hususta bilgilendirilecektir.

B. KAP’ta Duyurulması Öngörülen Diğer Hususlar

İzahnamede yer alacak unsurlara ilişkin yapılan değişikliklerin yanı sıra, Tebliğin muhtelif hükümlerinde izahname ve yatırımcı bilgi formu gibi fon bilgilendirme dokümanlarında yer alması zorunlu bazı bilgiler ile en uygun iletişim vasıtasıyla bildirileceği düzenlenen önceden bilgi sahibi olunmasını gerektirecek izahname değişikliklerinin de fonun KAP sayfasında duyurulma yoluyla açıklanması uygulamasına geçilmiştir. Bu kapsamda;

• Serbest fonların portföy ve işlem sınırlamalarına tabi olmaksızın yapacakları yatırımlara ilişkin fon bilgilendirme dokümanlarında belirtilen (izahname, yatırımcı bilgi formu) yatırım stratejileri ve limitleri yeni dönemde fonun KAP sayfasında duyurulacaktır. KAP sayfasında duyurulacak yatırım stratejileri, ilgili otoriteden izin alınarak serbest fon portföylerine dahil edilecek olan yabancı fonlara ilişkin bilgiyi de içerecektir.
• Serbest fonların portföyünde yer alacak türev araçlar, swap sözleşmeleri ile vadeli işlem ve opsiyon sözleşmelerine ilişkin risklere ilişkin limitler de izahname ve yatırımcı bilgi formu yerine KAP sayfasında duyurulacaktır.
• Fon izahnamelerinde yatırımcıların yatırım yapma kararını etkileyebilecek ve önceden bilgi sahibi olunmasını gerektirecek nitelikteki izahname değişikliklerine ilişkin duyuruların önceki dönemde en uygun haberleşme vasıtasıyla bildirileceği düzenlenmişti. Tebliğin muhtelif hükümlerinde de yer alan en uygun haberleşme vasıtası ibaresi piyasa katılımcıları tarafından sadece KAP ve fon kurucularının internet siteleri olarak değerlendirilmeye açık bulunmaktaydı. Kurul Karar Organı, 15 Kasım 2023 ve 70/1537 sayılı kararıyla serbest fonları da kapsayacak şekilde Tebliğde muhtelif hususların duyurusu maksadıyla yer verilen bu ibarenin karşılıklı iletişim araçları, katılma payı sahiplerini doğrudan bilgilendirmeye dönük telefon araması, mobil uygulama, bildirimi, kısa mesaj, e-posta veya faks gönderimi gibi iletişim kanalları olduğunu belirterek konuya açıklık getirmişti. Ancak Tebliğde gerçekleştirilen 1 Mart 2024 değişiklikleri ile artık yatırım kararını etkileyebilecek ve önceden bilgi sahibi olunmasını gerektirecek nitelikteki izahname değişikliklerine ilişkin duyurular da kapsamı genişletilen fon KAP sayfasında ilan edilecektir.
• Katılma paylarının fona iadesi için, değişiklik öncesi dönemde izahname ve yatırımcı bilgi formlarında belirlenen pay fiyatlarının ilan süresinden daha farklı ve uzun süreler, yeni dönemde KAP sayfasında ilan edilen katılma payı alım satım esaslarında belirlenecektir.